Goedemorgen allemaal,

Het is duidelijk te merken dat Koning Winter zich aan het klaarmaken is om het scepter van Koningin Zwoele Zomer over te nemen. De zon komt alweer beduidend later op en ook ontstaat al af en toe het idee om de kachel uit de motteballen te trekken. Nog 95 dagen en dan zitten we aan het Kerstontbijt, onze zonden te overdenken, en beloven daarna beterschap voor het nieuwe jaar. Het zal mij echt heel erg benieuwen onder welke politieke ‘richting’ dat gaat gebeuren. In ieder geval is de keuze weer reuze. Er staan op dit moment weer 27 partijen op de kieslijst, zodat het stemformulier waarschijnlijk wel weer het formaat zal aannemen van een rol behangpapier of van de menukaart van de plaatselijke afhaalchinees. Nummel 27?

Dat is de politieke partij ‘NL Plan’, die in hun verkiezingsprogramma onder meer als speerpunt hebben staan: ‘Geen kok, geen wok’, doelend op het intrekken van de vaardigheidseis van een Aziatische kok en daarmee komt, en ik citeer: ‘Uw favoriete afhaalchinees in gevaar!!’

Partijen als : Partij voor de Dieren, BIJ1 en natuurlijk de gevestigde orde kenden we natuurlijk al. Maar er zijn nog wat juweeltjes bijgekomen kan ik jullie vertellen. Wat dachten jullie van de partij ‘Vrede voor dieren’, die zoals ze het zelf verklaren, ‘de stemlozen beschermen tegen het mensdom’.. En ook de Piratenpartij is er weer bij, doen voor de vijfde keer mee maar hebben nog nooit een zetel gehaald.

Ik zal de lijst nog even aanvullen met nog wat partijen die jullie tegen gaan komen op het stemformulier: FNP (Fryske Nasjonale Partij), Vrij Verbond, De Linie, Ellect, en de Libertaire Partij met de slogan ‘De zaag door Den Haag’. We zijn in Nederland helemaal knarsgek geworden is mijn bescheiden mening en conclusie. En het leuke is dat ze ontiegelijk veel gemeen hebben ook. Want ja je komt niet weg met een verkiezingsprogramma met één speerpunt. Dus wordt er volop gekopieerd, wat betreft de andere speerpunten. En weten jullie hoeveel stemmen er in 2021 en 2023 verloren gingen aan partijen die de kiesdrempel en dus geen zetel haalden? In 2021 waren dat 1,2 miljoen stemmen ( van de totaal 10,4 miljoen geldige stemmen) oftewel omgerekend 17 zetels en in 2023 waren dat 475 duizend stemmen (van de totaal 14 miljoen stemmen) oftewel omgerekend 5 zetels.

En wij vragen ons nu nog steeds af waarom de Nederlandse politiek verlammend en besluiteloos werkt? Coalities van 4, 5 of 6 partijen? Polderen tot we een ons wegen, en daardoor geen beslissingen meer nemen? Uitsluit- en gedoogpolitiek, het zijn woorden die in Nederland zijn uitgevonden. Zolang de grondwet niet wordt aangepast om het kiesstelsel in z’n geheel te renoveren, zal elk politiek gevoelig onderwerp een kabinetcrisis veroorzaken, en zal ‘demissionair’ oftewel ‘ontslagen van de opdracht’ meer een regel zijn dan een uitzondering.

Toch zal ik mijn stem uiteraard niet verloren laten gaan, maar ik kijk met argusogen naar de periode na de verkiezingen. Geen meerderheid voor welke ‘stroming’ dan ook, zal weer een maandenlange zoniet jarenlange formatie gaan veroorzaken, om nog maar niet te spreken over een bijna onmogelijk regeerakkoord. Terwijl partijen ook zoveel gemeen hebben, ook bij de grote partijen. Zou bijvoorbeeld, ‘Links’, ‘Centrum Links’, ‘Centrum Rechts’, en ‘Rechts’ als vier beschikbare stromingen/partijen niet gewoon veel duidelijker maken, welke koers te varen? Combineer juist de overeenkomsten en ga daar op sturen. Laat de verschillen intern in de partijpolitiek opgelost worden. En niet laten afsplitsen als er één of twee verschillen zijn.

Het klinkt allemaal nog als ver weg van werkelijkheid, want ook een serieuze wijziging van ons kiesstelsel vraagt twee parlementen, twee stemrondes en een ⅔ meerderheid. Dat betekent dat er breed draagvlak nodig is én dat het vaak jaren duurt. En die hebben we niet meer met alle zeer serieuze vraagstukken op onze agenda. Een mogelijke oplossing is misschien het mechanisme van een ‘bindend referendum’ waar BVNL voor pleit. ‘Democratie moet weer terug naar de inwoners van Nederland. Over specifieke onderwerpen moet het volk zich buiten de verkiezingen kunnen uitspreken’. Als we zo over die moeilijke onderwerpen een doorbraak kunnen forceren, moeten we het niet laten.

Ik weet in ieder geval wel dat Kok Chan en NL PLAN veel beloven, vooral op culinair gebied. Geen kok, geen wok, maar wél een stem voor de afhaalchinees. En terwijl wij nog twijfelen over coalities en kiesstelsels, staat bij hen de échte vraag centraal: “Sambal Bij?” Het is de opmaat voor een lekker pittige politiek periode……maar nummel 27 is uitverkocht!

Tot volgende week, tot de volgende Wiekent!

Groeten Leen.